Kwalitatieve bevragingen bij kinderen
Wat is het?
Hoe kan je op een kwalitatieve en kindgerichte manier te weten komen wat kinderen belangrijk vinden in hun vrije tijd?
Waarom is het belangrijk
Inzicht krijgen in de ervaringen en beleving van kinderen via kwalitatieve data, zodat beleid en aanbod beter aansluiten bij hun noden.
Hoe gebruiken
Kernconcepten
Kinderen als expert van hun leefwereld
Kinderen zijn de experten van hun eigen leefwereld. Door naar hen te luisteren en met hen in interactie te gaan, krijg je rijkere en meer genuanceerde inzichten dan via aannames van volwassenen.
Wat wil je te weten komen?
Maak onderscheid tussen:
- Ervaring: wat kinderen doen en meemaken
- Beleving: hoe ze dat ervaren (leuk, moeilijk…)
- Mening: wat ze ervan vinden en anders willen
Vertrek best vanuit ervaringen en beleving. Zo help je kinderen om ook hun mening te formuleren. Het is voor hen niet altijd evident om die spontaan te formuleren.
Belevingsonderzoek als aanpak
Belevingsonderzoek focust op hoe kinderen hun leefwereld ervaren en betekenis geven. Het vertrekt vanuit openheid en laat kinderen zelf richting geven aan wat belangrijk is.
Zelf aan de slag
Tips bij het opzetten van kwalitatieve bevragingen
- Bepaal vooraf wat je wil weten en waarom, en denk na over wat je met de input zal doen.
- Werk met een diverse groep kinderen en besteed extra aandacht aan minder bereikbare groepen.
- Stem je aanpak af op leeftijd en ontwikkelingsniveau (meer doen en spelen bij jongere kinderen, meer gesprek bij oudere kinderen).
- Kies vertrouwde plekken waar kinderen zich veilig voelen (school, opvang, speelplein…).
- Stel open vragen en vertrek vanuit ervaringen in plaats van meningen.
- Geef aan dat er geen juiste of foute antwoorden zijn en laat ruimte voor initiatief.
- Vraag door, luister actief en check of je kinderen goed begrepen hebt.
- Wees flexibel en durf afwijken van je plan als dat beter aansluit bij de groep.
Tips rond methodieken
- Varieer in werkvormen zodat kinderen zich op verschillende manieren kunnen uiten.
- Combineer praten met doen (spel, tekenen, bewegen…).
- Gebruik visuele en speelse methodieken om drempels te verlagen.
- Via volgende linken vind je nog heel wat concrete methodieken, als inspiratie:
Veel van de tips en methodieken in dit onderdeel zijn geïnspireerd op het werk dat Bataljong doet rond Kindvriendelijke Steden en Gemeenten, met praktische voorbeelden en richtlijnen voor kwalitatief belevingsonderzoek met kinderen en jongeren.
Tips rond verwerking en ethisch handelen
- Noteer zo letterlijk en objectief mogelijk wat kinderen zeggen en doen.
- Vermijd interpretaties tijdens het verzamelen van data.
- Kinderen beslissen zelf of ze meedoen of stoppen.
- Gebruik input enkel voor het doel waarvoor het werd verzameld.
- Denk vooraf na over hoe je data (opnames, tekeningen, foto’s...) bewaart.
Valkuilen
- Kinderen enkel zien als deelnemers, niet als bron van inzichten of als partner.
- Te snel naar meningen vragen in plaats van beleving en ervaringen te verkennen.
- Geen diverse groep bereiken, waardoor belangrijke perspectieven verloren gaan.
- Input en beleving van kinderen niet meenemen in beleid.
Succesfactoren
- Tijd nemen om echt te luisteren naar kinderen.
- Methodieken afstemmen op leeftijd, ontwikkelingsniveau, leefwereld en interesse van kinderen.
- Diversiteit in deelnemers en aanpak.
- Samenwerken met partners die kinderen kennen en kunnen ondersteunen bij het proces.
- Engagement om met de input aan de slag te gaan.
Dit thema maakt deel uit van de strategie 'Perspectief van kinderen binnenbrengen' binnen het inspiratiekader BOA.
